İstanbul’da hava kirliliği ekim ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,3 arttı. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) tarafından yapıla...
İstanbul’da hava kirliliği ekim ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,3 arttı. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) tarafından yapılan araştırmada, kent genelindeki 26 hava kalitesi ölçüm istasyonunun 20’sinde kirlilik değerlerinin yükseldiği belirlendi. Hava kirliliğinin en yüksek ölçüldüğü nokta Sultangazi olurken, en düşük değer Üsküdar’da kaydedildi.
İstanbul'da hava kalitesine ilişkin açıklanan ekim ayı verileri, megakentteki hava kirliliğinin yeniden yükseldiğini ortaya koydu. İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi İklim Bilimi ve Meteoroloji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Hüseyin Toros tarafından gerçekleştirilen çalışmada, 2025 ve 2026 yıllarının ekim aylarına ait ölçümler karşılaştırıldı.
Çalışmada, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) tarafından işletilen hava kalitesi ölçüm istasyonlarının verileri değerlendirildi.
İstanbul’da Hava Kirliliği Yüzde 10,3 Yükseldi
Araştırmaya göre, İstanbul'daki 26 ölçüm istasyonunda ekim ayı ortalama PM10 konsantrasyonu 2025 yılında metreküp başına 31,9 mikrogram olarak ölçüldü. 2026 yılının aynı döneminde ise bu değer 35,2 mikrograma yükseldi.
Böylece İstanbul genelinde partikül madde kaynaklı hava kirliliği bir yılda yüzde 10,3 artış gösterdi.
İncelenen 26 istasyonun 20'sinde hava kirliliği yükselirken, yalnızca 6 istasyonda düşüş kaydedildi.
İstanbul’da Havası En Kirli Yer Sultangazi Oldu
Ekim ayı ölçümlerinde hava kirliliğinin en yüksek olduğu nokta Sultangazi 3 ölçüm istasyonu olarak belirlendi.
Bu noktada PM10 konsantrasyonu metreküp başına 71,3 mikrograma ulaştı. Sultangazi'yi 70 mikrogramla Kağıthane 1 ve 61,4 mikrogramla Selimiye ölçüm istasyonları takip etti.
Hava kirliliğinin en düşük ölçüldüğü nokta ise metreküp başına 18,1 mikrogramla Üsküdar 1 istasyonu oldu.
İstanbul'daki 26 Ölçüm İstasyonunun PM10 Değerleri
2025 ve 2026 yıllarının ekim aylarına ait ölçümlerin karşılaştırması şöyle:
| Ölçüm istasyonu | 2025 | 2026 |
|---|---|---|
| Sultangazi 3 | 53,0 | 71,3 |
| Kağıthane 1 | 72,1 | 70,0 |
| Selimiye | 34,5 | 61,4 |
| Sancaktepe | 43,7 | 51,3 |
| Tuzla | 44,8 | 50,4 |
| Sultangazi 1 | 30,7 | 47,3 |
| Sultangazi 2 | 33,4 | 44,5 |
| Aksaray | 32,2 | 42,3 |
| Kadıköy | 35,3 | 38,6 |
| Yenibosna | 36,3 | 34,2 |
| Kumköy | 17,7 | 30,7 |
| Esenler | 28,9 | 30,4 |
| Çatladıkapı | 28,4 | 30,4 |
| Avcılar | 24,8 | 29,9 |
| Maslak | 23,2 | 28,6 |
| Sarıyer | 18,2 | 28,3 |
| Arnavutköy | 21,9 | 26,6 |
| Bağcılar | 39,5 | 26,1 |
| Kartal | 24,2 | 25,9 |
| Beşiktaş | 23,8 | 23,9 |
| Alibeyköy | 29,2 | 22,4 |
| Büyükada | 14,1 | 21,7 |
| Ümraniye 1 | 22,3 | 21,2 |
| Kandilli 1 | 19,1 | 19,8 |
| Beylikdüzü | 60,5 | 19,5 |
| Üsküdar 1 | 17,4 | 18,1 |
Değerler metreküp başına mikrogram (µg/m³) cinsindendir.
Hava Kirliliğinin Artmasında Meteorolojik Koşullar Etkili
Prof. Dr. Hüseyin Toros, İstanbul'daki hava kirliliğinin artmasında meteorolojik koşulların önemli rol oynadığını belirtti.
Toros, geçen yılın eylül ayı ile 2026 yılının aynı dönemindeki yağışları karşılaştırdıklarında bu yıl yüzde 50 daha fazla yağış görüldüğünü, ancak geçen yıl yağışların daha uzun süre etkili olduğunu ifade etti.
Geçen yıl alçak basınç sistemlerinin daha etkili olmasının hava kalitesine olumlu katkı sağladığını belirten Toros, bu yıl ise yüksek basınç koşullarının etkisiyle havanın daha kirli hale geldiğini aktardı.
Özellikle yüksek basıncın etkili olduğu dönemlerde hava hareketlerinin azalması, kirleticilerin atmosferde birikmesine neden oluyor. Rüzgarın yetersiz kalması da hava kalitesini olumsuz etkileyen faktörler arasında bulunuyor.
İstanbul'da Hava Kirliliğinin En Büyük Kaynaklarından Biri Trafik
Araştırmada İstanbul'daki hava kirliliğinin önemli nedenlerinden biri olarak trafik yoğunluğu gösterildi.
Kentte trafiğe kayıtlı araç sayısının 6 milyonun üzerinde olduğunu belirten Toros, yoğun trafik nedeniyle normal şartlarda kısa sürede tamamlanabilecek yolculukların 20-30 dakikaya kadar uzayabildiğine dikkat çekti.
Araçların trafikte daha uzun süre kalması, egzoz gazı salımının artmasına ve hava kalitesinin düşmesine yol açıyor.
Havaların soğumasıyla birlikte ısınma kaynaklı emisyonlar da hava kirliliğini artıran etkenler arasında yer alıyor. İstanbul'daki binaların büyük bölümünde doğal gaz kullanılsa da bazı mahallelerde ve sanayi sitelerinde farklı yakıtların kullanılmaya devam etmesi kirliliğe katkıda bulunuyor.
5 Ölçüm İstasyonunda Günlük PM10 Sınır Değeri Aşıldı
Ekim ayı verilerinde dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise partikül madde seviyeleri oldu.
Prof. Dr. Hüseyin Toros, ekim ayında günlük PM10 sınır değeri olarak belirtilen metreküp başına 50 mikrogram seviyesinin 5 ölçüm istasyonunda aşıldığını bildirdi.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), yıllık ortalama PM10 konsantrasyonunun metreküp başına 15 mikrogramın altında olmasını öneriyor. İstanbul'da ölçülen ortalama değerlerin bu seviyenin iki katından fazla olması, hava kalitesi konusundaki endişeleri artırıyor.
Toros, hava kirliliğiyle mücadelenin kısa sürede sonuç alınabilecek bir çalışma olmadığını belirterek, uzun vadeli önlemlerin önemine dikkat çekti. Türkiye'nin 2053 karbon sıfır hedefinin de hava kirliliğinin azaltılması açısından önemli olduğunu ifade etti.
COMMENTS